Cabernet Sauvignon
De koning van de druiven, zoals hij door velen wordt genoemd. Weinig druivenrassen hebben zo'n lange weg afgelegd en zoveel succes geboekt als cabernet sauvignon. Vandaag staat het aangeplant in bijna elk wijnproducerend land ter wereld, maar zijn oorsprong bleef eeuwenlang onbekend - tot 1997, toen DNA-analyse aantoonde dat het een toevallige hybride is van cabernet franc en sauvignon blanc, waarschijnlijk ergens in het zuidwesten van Frankrijk in de jaren 1600.
Alles bij elkaar genomen was het een gelukkig toeval. Bordeaux blijft zijn spirituele thuis. In de Médoc, die appellations zoals Pauillac, Saint-Estèphe en Margaux omvat, vormt hij de basis van enkele van de meest begeerde wijnen ooit geproduceerd.
Omdat de tannines van deze druivensoort extreem stevig kunnen zijn als hij jong is, mengen Bordeaux-producenten hem meestal met Merlot en Cabernet Franc om de scherpe kantjes eraf te halen. Aan de overkant van de Atlantische Oceaan verandert de aanpak: in Napa Valley rijpt cabernet door de warme zon tot een sappigheid die Bordeaux zelden bereikt, en veel producenten hier laten hem vol vertrouwen in zijn pure vorm.
Dit druivenras is ook diep geworteld in Chili, Argentinië, Australië, Zuid-Afrika en Toscane, waar het de basis vormt van de zogenaamde Super Tuscan wijnen. Zijn aantrekkingskracht op wijnbouwers is gemakkelijk te begrijpen - een dikke schil betekent een goede weerstand tegen ziektes, een late bloei helpt hem om voorjaarsvorst te vermijden en wanneer hij correct behandeld wordt, produceert hij wijnen die tientallen jaren kunnen rijpen. Voor verzamelaars is dit laatste punt van groot belang.
Smaak
Zwarte bes is bijna altijd het eerste dat opvalt - soms fris en helder, soms dicht en jammig, afhankelijk van waar de druiven groeien. Daarbij komen donkere tonen: grafiet, tabak, potloodschaafsel, een lichte hint van gedroogde kruiden. In koelere wijnjaren of minder rijp fruit is er een karakteristiek aroma van groene paprika, wat het resultaat is van blootstelling aan een stof genaamd pyrazine. Warmere groeigebieden geven de wijn aroma's van donkere pruim, cassis en soms een lichte hint van pure chocolade.
Tannines zijn een bepalend kenmerk van dit druivenras. Als ze jong zijn, kunnen ze de mond bedekken en bijna taai zijn, maar na verloop van tijd in het vat en de fles verzachten ze geleidelijk en worden ze veel verfijnder.
Rijping in eiken vaten voegt toetsen van vanille, cederhout en sigarendoos toe, die goed bij deze wijn passen. Een serieuze Cabernet uit Napa of Bordeaux heeft jaren, soms decennia, nodig om zich volledig te ontwikkelen, maar als dat gebeurt, is het resultaat onbetwistbaar.
Waar komt de druivensoort Cabernet Franc vandaan?
Hier worden de beroemdste en duurste wijnen ter wereld gemaakt: Bordeaux. Het is bewezen dat cabernet sauvignon zijn oorsprong vindt in deze prestigieuze Franse regio in de 17e eeuw. Het was een natuurlijke kruising tussen cabernet franc en sauvignon blanc. Ja, precies. Een witte druif is een van de ouders! Verbazingwekkend! Terwijl cabernet sauvignon kenmerken zoals structuur en complexiteit overneemt van cabernet franc, draagt sauvignon blanc frisheid en aroma bij. Beide ouders geven dus alleen het beste door aan hun nakomelingen.
In Bordeaux werd cabernet sauvignon al snel het belangrijkste druivenras voor de beroemde cuvées van de regio, vooral in de Médoc en Haut-Médoc. Hier wordt hij vaak gemengd met merlot en cabernet franc. Vooral op de linkeroever worden de Bordeaux-blends gedomineerd door cabernet sauvignon.
Cabernet Sauvignon wereldwijd
In de 18e en 19e eeuw verspreidde cabernet sauvignon zich voor het eerst buiten de grenzen van Frankrijk. De rode druif werd voor het eerst verbouwd in het naburige Italië en Spanje. In het midden van de 18e eeuw namen Spaanse missionarissen de druivensoort mee naar de VS. De echte boom van de teelt volgde echter pas in het midden van de 20e eeuw. Enerzijds veroorzaakte cabernet sauvignon een sensatie in Toscane, waar het sindsdien een belangrijke rol speelt in veel van de zogenaamde 'Supertuscans'. Anderzijds realiseerden Californische wijnmakers zich dat de druif vooral in de Napa Valley en Sonoma Valley topvorm kon bereiken, dankzij de warmte en vele uren zon daar.
De definitieve doorbraak in populariteit kwam in 1976 met het beroemde 'Oordeel van Parijs', waarin Californische cabernet sauvignons(Napa Valley) het in een blinde proeverij volledig aflegden tegen de beste Franse wijnen. Dit katapulteerde de Californische cabernet sauvignons vrijwel van de ene dag op de andere naar de top van de wijnwereld. Vandaag is cabernet sauvignon goed voor ongeveer 25% van alle rode wijnstokken in Californië, waardoor het een van de belangrijkste variëteiten van het land is. Naast Californië produceren ook andere Amerikaanse staten zoals Washington en Oregon wijnen van hoge kwaliteit van dit druivenras. Wereldwijd is 310.000 hectare beplant met cabernet sauvignon. Daarmee is dit druivenras de onbetwiste leider onder de meest aangeplante druiven.
Hoe smaakt cabernet sauvignon?
Cabernet sauvignon staat bekend om zijn dieprode kleur en complexe aroma. Wanneer ze jong zijn, zijn de donkerfruitige toetsen van zwarte bes (cassis), zwarte kers en braam bijzonder prominent. Afhankelijk van het type hout en de grootte van het vat waarin de cabernet sauvignon rijpt, kunnen ook kruidige nuances zoals cederhout, zwarte peper, tabak, vanille (rijping in Franse eik) of kokosnoot (rijping in Amerikaanse eik) worden toegevoegd. Frisse accenten zoals munt of eucalyptus hangen vaak af van het bodemtype waarop de Cabernet Sauvignon wijnstokken gedijen.
Dankzij hun uitstekende en zeer aanwezige tanninestructuur kunnen cabernet sauvignonplanten voor een kleine eeuwigheid bewaard en gerijpt worden. Tien, 15, 20 of meer jaren zijn vaak geen probleem. Bij rijping ontwikkelen zich extra toetsen van leer of truffel, terwijl de fruitige componenten naar de achtergrond verdwijnen. Of hij nu jong of gerijpt is, de aanbevolen drinktemperatuur is 16 tot 18 graden Celsius.
Wat zijn de ideale groeicondities voor cabernet sauvignon?
Door de dikkere schil van zijn bessen gedijt cabernet sauvignon het best in een warm klimaat. De druiven hebben zon en warmte nodig om betrouwbaar te rijpen - anders verstoren te veel groene toetsen het aroma. Daarnaast zijn goed gedraineerde bodems zoals grind erg belangrijk. Als het vocht zich ophoopt in de bodem, zoals bijvoorbeeld het geval is bij klei of löss, heeft cabernet sauvignon de neiging om te veel bladeren te laten groeien. Dit kan leiden tot kwaliteitsverlies. Anderzijds heeft het druivenras dan ook de neiging om te lijden aan valse meeldauw. Deze twee nadelen zorgen ervoor dat cabernet sauvignon echt niet overal kan gedijen.
Welke teeltregio's zijn bekend voor cabernet sauvignon?
Er is bijna geen wijnland zonder cabernet sauvignon. Maar waar worden de beste wijnen van deze druivensoort gemaakt? Laten we eens kijken naar de beste teeltregio's voor cabernet sauvignon.
- Bordeaux, Frankrijk: Bordeaux is niet alleen de bakermat van cabernet sauvignon, maar ook een van de belangrijkste teeltgebieden voor deze druivensoort. Vooral in de Médoc en Pessac-Léognan speelt cabernet sauvignon een centrale rol in de beroemde Bordeaux-blends, vaak gecombineerd met merlot en cabernet franc.
- Napa Valley, Californië, VS: Napa Valley staat bekend om zijn krachtige, pure cabernet sauvignonwijnen. Het warme klimaat en de diverse bodems van de regio produceren wijnen met intens fruit en een lange houdbaarheid.
- Coonawarra, Australië. Deze regio in Zuid-Australië wordt gekenmerkt door zijn terra rossa bodem, die de wijnen van cabernet sauvignon een kenmerkende elegantie en structuur geeft.
- Maipo Valley, Chili: Chili is een van de toonaangevende landen voor cabernet sauvignon. Vooral de Maipo Valley produceert wijnen met rijpe fruitsmaken en stevige tannines. Met ongeveer 40.000 hectare is cabernet sauvignon de meest verbouwde druivensoort.
- Stellenbosch, Zuid-Afrika. Cabernet sauvignon is ook de meest verbouwde druivensoort voor rode wijn in Zuid-Afrika. De regio Stellenbosch staat bekend om zijn complexe en kruidige wijnen.
- Toscane, Italië. In Toscane wordt cabernet sauvignon vaak gebruikt in de beroemde 'Supertoscaners', waar hij wordt gemengd met sangiovese of andere Bordeaux-druivenrassen.
Welke Cabernet Sauvignon wijnen zijn beroemd?
Welke Cabernet Sauvignon wijnen zijn beroemd?
Welk eten past goed bij cabernet sauvignon?
Vleesliefhebbers wordt vooral aangeraden om Cabernet Sauvignon te kiezen als begeleidende wijn bij hun maaltijd. Door zijn tanninestructuur en zwarte fruittonen past cabernet sauvignon bijzonder goed bij gebakken of gegrild rood vlees zoals steak of lamsvlees. Maar ook vegetariërs en veganisten komen aan hun trekken met cabernet sauvignon. Namelijk bij gegrilde groenten in alle variaties. De geroosterde aroma's die ontstaan, vullen de kruidige toetsen van de wijn perfect aan.
Maar tegenpolen trekken elkaar ook aan, zoals we allemaal weten. Daarom raden we ook harde kazen zoals Cheddar of Parmezaan aan bij cabernet sauvignon, omdat hun umami heel handig contrasteert met de tannine, waardoor er een verbazingwekkend aangename spanning in de mond ontstaat. In het algemeen geldt voor een cabernet sauvignon: de sterke structuur van de wijn maakt hem ideaal voor gerechten met een hoog vetgehalte of intense kruiden.
Drie leuke feiten over cabernet sauvignon
- Bij het beroemde Oordeel van Parijs in 1976 behaalde de 1973 Cabernet Sauvignon van California's Stag's Leap Wine Cellars de eerste plaats. In de blinde proeverij versloeg de wijn Bordeaux-grootheden zoals Château Mouton Rothschild.
- Château Latour werd tijdens een proeverij ook verslagen door een Cabernet Sauvignon uit een ander land. Op de 'Internationale Wijnolympiade' in 1979, georganiseerd door het gastronomische tijdschrift Gault-Millau, ook in Parijs. De eerste plaats ging naar Gran Coronas Etiqueta Negra 1970 van Miguel Torres in Spanje.
- Pas in 1997 bevestigden DNA-tests dat cabernet sauvignon eigenlijk een hybride is.
